ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ, ୦୪/୦୯: ମହାକାଶ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତ ଆଉ ଏକ ବଡ଼ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଛି। ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସଂଗଠନ (ISRO) ପକ୍ଷରୁ ଶୁକ୍ରବାର ଭୋର ସମୟରେ EOS-05 ଆର୍ଥ ଅବଜରଭେସନ୍ ସାଟେଲାଇଟ୍ର ସଫଳ ଉତକ୍ଷେପଣ କରାଯାଇଛି। ଶ୍ରୀହରିକୋଟାସ୍ଥିତ ସତୀଶ ଧୱନ ମହାକାଶ କେନ୍ଦ୍ରର ଦ୍ୱିତୀୟ ଲଞ୍ଚ ପ୍ୟାଡ୍ରୁ GSLV-F17 ରକେଟ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ଉପଗ୍ରହକୁ ମହାକାଶକୁ ପଠାଯାଇଛି।
ପ୍ରାୟ ୫୧.୭ ମିଟର ଉଚ୍ଚ GSLV-F17 ରକେଟ୍ ଶୁକ୍ରବାର ଭୋର ୨ଟା ୫୫ ମିନିଟ୍ରେ ଶ୍ରୀହରିକୋଟାରୁ ଉଡ଼ାଣ ଭରିଥିଲା। ଉତକ୍ଷେପଣ ପରେ EOS-05କୁ ରକେଟ୍ ସଫଳତାର ସହ ସବଜିଓସିଙ୍କ୍ରୋନସ ଟ୍ରାନ୍ସଫର ଅର୍ବିଟରେ ପହଞ୍ଚାଇଥିଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଉପଗ୍ରହ ନିଜସ୍ୱ କକ୍ଷ ବୃଦ୍ଧି ପ୍ରକ୍ରିୟା ମାଧ୍ୟମରେ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଜିଓସିଙ୍କ୍ରୋନସ୍ କକ୍ଷରେ ପହଞ୍ଚିବ।
EOS-05 ମିଶନର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବିଶେଷତା ହେଉଛି ଏହା ଭାରତର ପ୍ରଥମ ଇମେଜିଂ ଆର୍ଥ ଅବଜରଭେସନ୍ ସାଟେଲାଇଟ୍, ଯାହା ଜିଓସିଙ୍କ୍ରୋନସ୍ କକ୍ଷରୁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବ। ପୃଥିବୀଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୩୬ ହଜାର କିଲୋମିଟର ଉଚ୍ଚତାରେ ଏହାକୁ ସ୍ଥାପନ କରାଯିବ। ସେଠାରୁ ଏହି ସାଟେଲାଇଟ ଭାରତ ଏବଂ ଏହାର ଆଖପାଖ ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ନଜର ରଖିବ।
ସାଧାରଣତଃ ଅନେକ ପୃଥିବୀ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ ଉପଗ୍ରହ ନିମ୍ନ କକ୍ଷରେ ପରିକ୍ରମା କରି ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ଅଞ୍ଚଳର ଚିତ୍ର ଉଠାଇଥାନ୍ତି। କିନ୍ତୁ EOS-05ର ଜିଓସିଙ୍କ୍ରୋନସ୍ କକ୍ଷ ଏହାକୁ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବିଶାଳ ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ନିରନ୍ତର ନଜର ରଖିବାର ସୁବିଧା ଦେବ।
EOS-05ର ତଥ୍ୟ ଭାରତ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉପଯୋଗୀ ହେବ। ବିଶେଷକରି ପାଣିପାଗ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ, ପରିବେଶ ନିରୀକ୍ଷଣ, ଜଙ୍ଗଲ, ଜଳସମ୍ପଦ, କୃଷି ଏବଂ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନାରେ ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ତଥ୍ୟ ଦେଇପାରିବ।
ବାତ୍ୟା ଭଳି ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ସମୟରେ ମେଘମାଳା ଓ ପାଣିପାଗର ପରିବର୍ତ୍ତନ ଉପରେ ଅଧିକ ନିରନ୍ତର ନଜର ରଖିବାରେ ଏହି ମିଶନ ସହାୟକ ହେବ। ସେହିପରି ବନ୍ୟା ପ୍ରଭାବିତ ଅଞ୍ଚଳ, ଜଙ୍ଗଲ ନିଆଁ ଏବଂ ପରିବେଶରେ ଘଟୁଥିବା ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ସମ୍ପର୍କରେ ଶୀଘ୍ର ତଥ୍ୟ ମିଳିପାରିବ।
EOS-05ର ଉନ୍ନତ ଇମେଜିଂ କ୍ଷମତା ଦେଶର କୌଶଳଗତ ନିରୀକ୍ଷଣ ଓ ଜାତୀୟ ସୁରକ୍ଷା କ୍ଷମତାକୁ ମଧ୍ୟ ମଜବୁତ କରିବ। ଜିଓସିଙ୍କ୍ରୋନସ୍ କକ୍ଷରୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ବିଶାଳ ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ନଜର ରଖିବାର କ୍ଷମତା ଥିବାରୁ ରଣନୈତିକ ଅଞ୍ଚଳର ନିରୀକ୍ଷଣରେ ଏହା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ।
ଏହି ମିଶନ ଭାରତର GSLVର ୧୯ତମ ଉଡ଼ାଣ। ତିନି-ପର୍ଯ୍ୟାୟ ବିଶିଷ୍ଟ GSLVରେ ଦେଶୀୟ କ୍ରାୟୋଜେନିକ୍ ଅପର୍ ଷ୍ଟେଜ୍ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି। ପ୍ରାୟ ୨ ଟନ୍ ଶ୍ରେଣୀର ଉପଗ୍ରହକୁ ଜିଓସିଙ୍କ୍ରୋନସ୍ ଟ୍ରାନ୍ସଫର ଅର୍ବିଟ୍ ଦିଗରେ ପଠାଇବାରେ ଏହି ରକେଟ୍ର କ୍ଷମତା ରହିଛି।
ଏହି ମିଶନ ଭାରତର ପୃଥିବୀ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ ଓ ମହାକାଶ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ ହୋଇଛି।