ଆଜି ମୌଲାନା ଅବୁଲ କଲାମଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ପାଳନ ହେଉଛି ଜାତୀୟ ଶିକ୍ଷା ଦିବସ
ଆହୁରି ଅଧିକ ଜାଣନ୍ତୁ ‘ଦର୍ଶନ ଆଇନାରେ ଇତିହାସର ପୃଷ୍ଠା’ରେ
ଆଜିର ତାରିଖ ୧୧ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୬
ଜାତୀୟ ଶିକ୍ଷା ଦିବସ (National Education Day): ଭାରତର ପ୍ରଥମ ଶିକ୍ଷାମନ୍ତ୍ରୀ ମୌଲାନା ଅବୁଲ କଲାମ ଆଜାଦଙ୍କ ଜନ୍ମବାର୍ଷିକୀ ଅବସରରେ ଏହି ଦିବସ ପାଳନ କରାଯାଏ। ୨୦୦୮ ମସିହାରୁ ନଭେମ୍ବର ୧୧କୁ ଜାତୀୟ ଶିକ୍ଷା ଦିବସ ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଉଛି।
ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଜନ୍ମ ଦିବସ:-
୧. ମୌଲାନା ଅବୁଲ କଲାମ ଆଜାଦ (୧୮୮୮): ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମର ଜଣେ ପ୍ରମୁଖ ନେତା, ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତର ପ୍ରଥମ ଶିକ୍ଷାମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ବିଶିଷ୍ଟ ଶିକ୍ଷାବିତ୍ ଥିଲେ ମୌଲାନା ଆଜାଦ। ୧୮୮୮ ନଭେମ୍ବର ୧୧ରେ ମକ୍କାରେ ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ। ଶିକ୍ଷାର ପ୍ରସାର ଓ ଜାତୀୟ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାର ବିକାଶରେ ତାଙ୍କର ଅବଦାନ ଅତୁଳନୀୟ। ୧୯୯୨ରେ ତାଙ୍କୁ ମରଣୋତ୍ତର ଭାରତରତ୍ନ ମିଳିଥିଲା।
୨. ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଜେ.ବି. କୃପାଳାନୀ (୧୮୮୮): ଜୀବତରାମ ଭଗବାନଦାସ କୃପାଳାନୀ ଭାରତର ଜଣେ ପ୍ରମୁଖ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଓ ଗାନ୍ଧୀବାଦୀ ନେତା ଥିଲେ। ୧୮୮୮ ନଭେମ୍ବର ୧୧ରେ ସିନ୍ଧ୍ରେ ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ। ସେ ୧୯୪୬ରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ସଭାପତି ହୋଇଥିଲେ। ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ ମଧ୍ୟ ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ତାଙ୍କର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ରହିଥିଲା।
୩. ଅନସୂୟା ସାରାଭାଇ (୧୮୮୫): ଅନସୂୟା ସାରାଭାଇ ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସମାଜ ସଂସ୍କାରକ ଓ ଶ୍ରମିକ ଅଧିକାର କର୍ମୀ ଥିଲେ। ୧୮୮୫ ନଭେମ୍ବର ୧୧ରେ ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ। ଅହମ୍ମଦାବାଦର ବୟନଶିଳ୍ପ କାରଖାନାର ଶ୍ରମିକଙ୍କ ଅଧିକାର, ଉନ୍ନତ ଦରମା ଓ କାର୍ଯ୍ୟ ପରିବେଶ ପାଇଁ ସେ ଦୀର୍ଘ ସଂଘର୍ଷ କରିଥିଲେ। ଭାରତର ଶ୍ରମିକ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ତାଙ୍କର ଅବଦାନ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ।
୪. ମାଳା ସିହ୍ନା (୧୯୩୬): ମାଳା ସିହ୍ନା ହିନ୍ଦୀ, ବଙ୍ଗଳା ଓ ନେପାଳୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜଗତର ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଅଭିନେତ୍ରୀ। ୧୯୩୬ ନଭେମ୍ବର ୧୧ରେ କୋଲକାତାରେ ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ। ୧୯୫୦ ଓ ୧୯୬୦ ଦଶକରେ ସେ ଭାରତୀୟ ସିନେମାର ଜଣେ ଲୋକପ୍ରିୟ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଭାବେ ପରିଚିତ ହୋଇଥିଲେ।
୫. ଡି.ୱାଇ. ଚନ୍ଦ୍ରଚୂଡ଼ (୧୯୫୯): ଧନଞ୍ଜୟ ଯଶୱନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରଚୂଡ଼ ଭାରତର ଜଣେ ବିଶିଷ୍ଟ ଆଇନଜ୍ଞ। ୧୯୫୯ ନଭେମ୍ବର ୧୧ରେ ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ। ସେ ଭାରତର ୫୦ତମ ପ୍ରଧାନ ବିଚାରପତି (CJI) ଭାବେ ୨୦୨୨ ନଭେମ୍ବରରୁ ୨୦୨୪ ନଭେମ୍ବର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ।
୬. ଅନିଲ କାକୋଡକର (୧୯୪୩),: ଅନିଲ କାକୋଡକର ଭାରତର ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପରମାଣୁ ବୈଜ୍ଞାନିକ। ୧୯୪୩ ନଭେମ୍ବର ୧୧ରେ ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ। ସେ ଭାରତର ପରମାଣୁ ଶକ୍ତି ଆୟୋଗର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଓ ପରମାଣୁ ଶକ୍ତି ବିଭାଗର ସଚିବ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି। ଭାରତର ପରମାଣୁ ଶକ୍ତି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ବିକାଶରେ ତାଙ୍କର ବଡ଼ ଅବଦାନ ରହିଛି।
୭. ସଞ୍ଜୁ ସାମସନ (୧୯୯୪): ସଞ୍ଜୁ ସାମସନ ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ୍ ଦଳର ଜଣେ ପରିଚିତ ୱିକେଟ୍କିପର ଓ ବ୍ୟାଟର। ୧୯୯୪ ନଭେମ୍ବର ୧୧ରେ କେରଳର ତିରୁବନନ୍ତପୁରମ୍ରେ ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ। ସେ ଭାରତ ପାଇଁ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ କ୍ରିକେଟ୍ ଖେଳିବା ସହ ଆଇପିଏଲ୍ରେ ମଧ୍ୟ ନିଜର ପରିଚୟ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି।
ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ତିରୋଧାନ ଦିବସ:-
୧. କୁପ୍ପାଲି ଭେଙ୍କଟପ୍ପା ପୁଟ୍ଟାପ୍ପା (୧୯୯୪): କୁଭେମ୍ପୁ ଭାବେ ପରିଚିତ କୁପ୍ପାଲି ଭେଙ୍କଟପ୍ପା ପୁଟ୍ଟାପ୍ପା କନ୍ନଡ଼ ସାହିତ୍ୟ ଜଗତର ଜଣେ ମହାନ କବି, ଔପନ୍ୟାସିକ ଓ ନାଟ୍ୟକାର ଥିଲେ। ୧୧ ନଭେମ୍ବର ୧୯୯୪ରେ ତାଙ୍କର ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା। ୧୯୬୭ରେ ତାଙ୍କୁ ଜ୍ଞାନପୀଠ ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିଲା। ସେ ପଦ୍ମବିଭୂଷଣ ଓ କର୍ଣ୍ଣାଟକ ରତ୍ନ ସମ୍ମାନରେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ।
୨. ଦେବକୀ କୁମାର ବୋଷ (୧୯୭୧) ଦେବକୀ କୁମାର ବୋଷ ଭାରତୀୟ ସିନେମାର ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଥିଲେ। ବିଶେଷକରି ବଙ୍ଗଳା ଓ ହିନ୍ଦୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜଗତରେ ତାଙ୍କର ଅବଦାନ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ। ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଶବ୍ଦ ଓ ସଙ୍ଗୀତର ନୂତନ ପ୍ରୟୋଗ ପାଇଁ ସେ ପରିଚିତ ଥିଲେ। ୧୧ ନଭେମ୍ବର ୧୯୭୧ରେ ତାଙ୍କର ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା।
୩. କହ୍ନୈୟାଲାଲ ସେଠିଆ (୨୦୦୮): କହ୍ନୈୟାଲାଲ ସେଠିଆ ହିନ୍ଦୀ ଓ ରାଜସ୍ଥାନୀ ଭାଷାର ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କବି ଓ ସାହିତ୍ୟିକ ଥିଲେ। ରାଜସ୍ଥାନୀ ସାହିତ୍ୟକୁ ସମୃଦ୍ଧ କରିବା ସହ ସମାଜ ଓ ଦେଶପ୍ରେମକୁ ନେଇ ତାଙ୍କର ରଚନା ବେଶ୍ ଲୋକପ୍ରିୟ ହୋଇଥିଲା। ୧୧ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୮ରେ ତାଙ୍କର ପରଲୋକ ହୋଇଥିଲା।
୪. ଉମାକାନ୍ତ ମାଳବୀୟ (୧୯୮୨): ଉମାକାନ୍ତ ମାଳବୀୟ ଜଣେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହିନ୍ଦୀ କବି ଓ ଗୀତିକାର ଥିଲେ। ସାହିତ୍ୟ ଓ ଗୀତ ରଚନା କ୍ଷେତ୍ରରେ ତାଙ୍କର ଅବଦାନ ରହିଥିଲା। ୧୧ ନଭେମ୍ବର ୧୯୮୨ରେ ତାଙ୍କର ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା।
୫. ରାମ ସିଂହ ପଠାନିଆ (୧୮୪୯): ରାମ ସିଂହ ପଠାନିଆ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଥିଲେ। ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନ ବିରୋଧରେ ସଂଘର୍ଷ କରି ସେ ଇତିହାସରେ ନିଜର ସ୍ଥାନ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ। ୧୮୪୯ ନଭେମ୍ବର ୧୧ରେ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା।
ନଜର ପକାନ୍ତୁ ଆଜିର ଦିନରେ ଘଟିଥିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣାକ୍ରମ ଉପରେ:-
୧୬୭୫: ପିତା ଗୁରୁ ତେଗ୍ ବାହାଦୁରଙ୍କ ବଳିଦାନ ପରେ ଗୁରୁ ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହ ଶିଖ ଧର୍ମର ଦଶମ ଗୁରୁ ଭାବେ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ।
୧୯୧୮: ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧର ଅନ୍ତ ଘଟିଥିଲା। ମିତ୍ରଶକ୍ତି ଓ ଜର୍ମାନୀ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧବିରତି ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷର ହୋଇଥିଲା। ନଭେମ୍ବର ୧୧ ତାରିଖର ୧୧ଟା ସମୟରେ ଏହି ଯୁଦ୍ଧବିରତି କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ଦିନକୁ ରିମେମ୍ବ୍ରାନ୍ସ ଡେ’ ବା ଭେଟେରାନ୍ସ ଡେ’ ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଏ।
୧୯୨୦: ଆଲିଗଡ଼ରେ ଜାମିଆ ମିଲିଆ ଇସଲାମିଆ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହୋଇଥିଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଏହାକୁ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରାଯାଇଥିଲା। ଏହାର ପ୍ରତିଷ୍ଠା କମିଟିର ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ ମୌଲାନା ଅବୁଲ କଲାମ ଆଜାଦ।
୧୯୨୧: ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ୱାରେନ୍ ଜି. ହାର୍ଡିଂ ଆର୍ଲିଂଟନ୍ ଜାତୀୟ ସମାଧିସ୍ଥଳରେ ‘ଟମ୍ବ ଅଫ୍ ଦି ଅନନୋନ୍ସ’ର ଉଦ୍ଘାଟନ କରିଥିଲେ। ଏହା ଅଜଣା ସୈନିକଙ୍କ ବଳିଦାନକୁ ସମ୍ମାନ ଜଣାଇବାର ପ୍ରତୀକ।
୧୯୨୩: ଜର୍ମାନୀର ମ୍ୟୁନିଖ୍ରେ ବିଫଳ ହୋଇଥିବା ‘ବିୟର ହଲ୍ ପୁଟ୍ସ୍’ ଘଟଣା ପରେ ଆଡଲ୍ଫ ହିଟଲରଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା।
୧୯୩୦: ଆଲବର୍ଟ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ୍ ଓ ଲିଓ ସିଲାର୍ଡଙ୍କୁ ‘ଆଇନଷ୍ଟାଇନ୍ ରେଫ୍ରିଜରେଟର’ ପାଇଁ ଆମେରିକାର ପେଟେଣ୍ଟ ମିଳିଥିଲା। ଏହାର ପେଟେଣ୍ଟ ନମ୍ବର ଥିଲା ୧,୭୮୧,୫୪୧।
୧୯୪୦: ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ବ୍ରିଟିଶ ନୌସେନା ‘ବ୍ୟାଟଲ୍ ଅଫ୍ ଟାରାଣ୍ଟୋ’ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା। ନୌସେନା ଯୁଦ୍ଧ ଇତିହାସରେ ଏହା ଥିଲା ବିମାନବାହୀ ଜାହାଜରୁ ଉଡ଼ାଣ ଭରିଥିବା ବିମାନ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ ଜାହାଜ ଉପରେ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରଥମ ବଡ଼ ଆକ୍ରମଣ।
୧୯୬୬: ନାସା ପକ୍ଷରୁ ଜେମିନି-୧୨ ମହାକାଶ ଅଭିଯାନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଜିମ୍ ଲଭେଲ୍ ଏହାର କମାଣ୍ଡର ଏବଂ ବଜ୍ ଆଲଡ୍ରିନ୍ ପାଇଲଟ୍ ଥିଲେ। ଏହା ଜେମିନି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଶେଷ ମହାକାଶ ଅଭିଯାନ ଥିଲା।
୧୯୭୫: ପର୍ତ୍ତୁଗାଲ୍ଠାରୁ ସ୍ୱାଧୀନତା ହାସଲ କରିଥିଲା ଆଫ୍ରିକୀୟ ଦେଶ ଅଙ୍ଗୋଲା।
୨୦୦୪: ପାଲେଷ୍ଟାଇନ୍ ମୁକ୍ତି ସଂଗଠନ (PLO)ର ନେତା ୟାସିର ଆରାଫତଙ୍କର ଫ୍ରାନ୍ସର ପ୍ୟାରିସ୍ଠାରେ ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା।