ଆଜିର ତାରିଖ ୦୪ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୬
ବିଶ୍ୱ ବ୍ରେଲି ଦିବସ:- ଆଜି ବିଶ୍ୱ ବ୍ରେଲି ଦିବସ। ୪ ଜାନୁଆରି ୧୮୦୯ରେ ଫ୍ରାନ୍ସରେ ଜନ୍ମିତ ଲୁଇସ୍ ବ୍ରେଲିଙ୍କ ଜନ୍ମଦିବସକୁ ବ୍ରେଲି ଦିବସ ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଉଛି। ଦୃଷ୍ଟିହୀନଙ୍କ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବ୍ରେଲି ଲିପିର ସ୍ରଷ୍ଟା ସେ। ତାଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ପ୍ରତି ବର୍ଷ ‘ବିଶ୍ବ ବ୍ରେଲି ଦିବସ’ ପାଳନ କରାଯାଉଛି।
ଲୁଇସ୍ ବ୍ରେଲ୍ ନିଜେ ମାତ୍ର ୩ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଏକ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଦୁଇ ଆଖିର ଦୃଷ୍ଟିଶକ୍ତି ହରାଇଥିଲେ। ସେ ଫ୍ରାନ୍ସର ପ୍ୟାରିସ୍ରେ ଥିବା ବିଶ୍ୱର ପ୍ରଥମ ଦୃଷ୍ଟିହୀନ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ (Institute National des Jeunes Aveugles) ପଢ଼ିଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ଦୃଷ୍ଟିହୀନମାନେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଉଠାଉଠା ଅକ୍ଷର (raised letters) ଦ୍ୱାରା ପଢ଼ୁଥିଲେ, ଯାହା ବହୁତ ଧୀର ଓ କଷ୍ଟକର ଥିଲା। ୧୫ ବର୍ଷ ବୟସରେ (୧୮୨୪ ମସିହାରେ) ସେ ଫ୍ରାନ୍ସ ସେନାର ଏକ ଗୁପ୍ତ କୋଡ୍ (night writing by Charles Barbier) ରୁ ପ୍ରେରଣା ନେଇ ୬ଟି ବିନ୍ଦୁ (dots) ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ରେଲ୍ ଲିପି ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଦୃଷ୍ଟିହୀନମାନେ ଶୀଘ୍ର ପଢ଼ିପାରନ୍ତି ଏବଂ ଲେଖିପାରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଦୁଃଖର କଥା, ତାଙ୍କ ଜୀବଦ୍ ଦଶାରେ ଏହା ବହୁତ ଗ୍ରହଣୀୟ ହୋଇନଥିଲା। ସେ ୪୩ ବର୍ଷ ବୟସରେ (୧୮୫୨ ମସିହାରେ) ଯକ୍ଷ୍ମା ରୋଗରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁର କିଛି ବର୍ଷ ପରେ ବ୍ରେଲ୍ ଲିପି ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ଗ୍ରହଣ ହେଲା ଏବଂ ଆଜି ଶତାଧିକ ଭାଷାରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଛି। ୧୮୨୯ରେ ସେ ପ୍ରଥମ ବ୍ରେଲି ପୁସ୍ତକ ଛାପିଥିଲେ।
ମିଳିତ ଜାତିସଂଘର ସାଧାରଣ ସଭା ଦ୍ୱାରା ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୮ରେ ଘୋଷଣା ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ଦିବସ ପାଳନ କରିବା ନିମନ୍ତେ ତାରିଖ ଚୟନ କରାଯାଇଥିଲା। ୨୦୧୯ ଜାନୁଆରୀ ୪ରେ ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱ ବ୍ରେଲି ଦିବସ ପାଳନ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ଦିବସର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ବ୍ରେଲ୍ ଲିପିର ମହତ୍ତ୍ୱ ବିଷୟରେ ସଚେତନତା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ଏବଂ ଦୃଷ୍ଟିହୀନ ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କର ଶିକ୍ଷା, ସ୍ୱାଧୀନତା ଓ ଅଧିକାରକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା।
ବ୍ରେଲି ସ୍କ୍ରିପ୍ଟ ହେଉଛି ଏପରି ଏକ ଲିପି ଯାହା ଦୃଷ୍ଟିହୀନ ଲୋକଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ ସହଯୋଗ ଦେଇଥାଏ।
ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଜନ୍ମ ଦିବସ:-
୧. ଜେ.ସି. କୁମାରପ୍ପା (୪ ଜାନୁଆରୀ ୧୮୯୨ – ୩୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୦), ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଅର୍ଥନୀତିଜ୍ଞ। ତାଙ୍କର ମୂଳ ନାମ ଥିଲା ‘ଯୋସେଫ ଚେଲାଦୁରାଇ କର୍ଣ୍ଣେଲିୟସ୍’। ସେ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଜଣେ ଘନିଷ୍ଠ ସହଯୋଗୀ ଥିଲେ। ଜେ.ସି. କୁମାରପ୍ପାଙ୍କୁ ଭାରତରେ ଗାନ୍ଧୀବାଦୀ ଅର୍ଥନୀତିର ପ୍ରଥମ ମାଷ୍ଟର ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ।
୨. ଗୋପାଳଦାସ ସକ୍ସେନା ‘ନୀରଜ’ (୪ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୨୫ – ୧୯ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୮), ଜଣେ ହିନ୍ଦୀ ସାହିତ୍ୟିକ, ଶିକ୍ଷକ ଏବଂ କବି ସମ୍ମିଳନୀର ମଞ୍ଚରେ କବି ଏବଂ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ଗୀତିକାର। ସେ ପ୍ରଥମ ବ୍ୟକ୍ତି ଥିଲେ, ଯାହାଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷା ଏବଂ ସାହିତ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦୁଇଥର ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଥିଲା। ସେ ସବୁଠାରୁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କବି ଥିଲେ।
୩. ଲୋଚନ ପ୍ରସାଦ ପାଣ୍ଡେ (୪ ଜାନୁଆରୀ ୧୮୮୭ – ୮ ନଭେମ୍ବର ୧୯୫୯), ଜଣେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହିନ୍ଦୀ ସାହିତ୍ୟିକ। ସେ ହିନ୍ଦୀ ଏବଂ ଓଡ଼ିଆ ଉଭୟ ଭାଷାରେ କବିତା ମଧ୍ୟ ରଚନା କରିଛନ୍ତି। ୧୯୦୫ ମସିହାରୁ ତାଙ୍କର କବିତା ‘ସରସ୍ୱତୀ’ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମାସିକ ପତ୍ରିକାରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଲୋଚନ ପ୍ରସାଦ ପାଣ୍ଡେଙ୍କ କିଛି କୃତି କାହାଣୀ ଆକାରରେ ଏବଂ କିଛି ଖୁଚୁରା। ସେ ‘ଭାରତେନ୍ଦୁ ସାହିତ୍ୟ ସମିତି’ର ସଦସ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ । ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ସାହିତ୍ୟିକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ଏକ ବିଶେଷ ଖ୍ୟାତି ଥିଲା।
ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ତିରୋଧାନ ଦିବସ:-
୧. ମହମ୍ମଦ ଅଲି ଜୌହର (୧୦ ଡିସେମ୍ବର ୧୮୭୮ – ୪ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୩୧), ଜଣେ ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ, ସାମ୍ବାଦିକ ଏବଂ ଶିକ୍ଷାବିତ୍ ଥିଲେ। ୧୯୧୧ ମସିହାରେ ସେ ‘କମରେଡ୍’ ନାମକ ଏକ ସାପ୍ତାହିକ ଖବରକାଗଜ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ୧୯୧୪ ମସିହାରେ ତତ୍କାଳୀନ ବ୍ରିଟିଶ ସରକାର ଏହି ଚିଠିକୁ ନିଷିଦ୍ଧ କରିଥିଲେ ଏବଂ ମହମ୍ମଦ ଅଲିଙ୍କୁ ଚାରି ବର୍ଷ ଜେଲଦଣ୍ଡ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ମହମ୍ମଦ ଅଲି ‘ଖିଲାଫତ ଆନ୍ଦୋଳନ’ରେ ମଧ୍ୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଆଲିଗଡ଼ରେ ‘ଜାମିଆ ମିଲିଆ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ’ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ, ଯାହାକୁ ପରେ ଦିଲ୍ଲୀ ଅଣାଯାଇଥିଲା। ତାଙ୍କୁ ରାୟପୁର ରାଜ୍ୟର ଶିକ୍ଷା ଅଧିକାରୀ ମଧ୍ୟ କରାଯାଇଥିଲା।
୨. ଆରଡି ବର୍ମନ (୨୭ ଜୁନ୍ ୧୯୩୯ – ୪ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୪), ଭାରତୀୟ ହିନ୍ଦୀ ସିନେମାର ଜଣେ ମହାନ ସଂଗୀତଜ୍ଞ ଥିଲେ। ଆରଡି ବର୍ମନଙ୍କ ପୂରା ନାମ ‘ରାହୁଲ ଦେବ ବର୍ମନ’ ଥିଲା ଏବଂ ସେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜଗତରେ ‘ପଞ୍ଚମ ଦା’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ । ସେ ତାଙ୍କ କ୍ୟାରିଅର୍ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରାୟ ୩୦୦ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ସଂଗୀତ ରଚନା କରିଥିଲେ।
ନଜର ପକାନ୍ତୁ ଆଜିର ଦିନରେ ଘଟିଥିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣାକ୍ରମ ଉପରେ:-
୧୯୦୬ – ରାଜା ଜର୍ଜ ପଞ୍ଚମ କଲିକତା (ବର୍ତ୍ତମାନ କୋଲକାତା)ରେ ଭିକ୍ଟୋରିଆ ମେମୋରିଆଲ୍ ହଲର ଭିତ୍ତିପ୍ରସ୍ତର ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ।
୧୯୩୨ – ବ୍ରିଟିଶ ପୂର୍ବ ଇଣ୍ଡିଜ୍ର ଭାଇସରୟ ୱିଲିଙ୍ଗଡନ୍ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଏବଂ ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିଥିଲେ।
୧୯୪୮ – ବର୍ମା (ବର୍ତ୍ତମାନ ମିଆଁମାର) ବ୍ରିଟେନଠାରୁ ସ୍ୱାଧୀନତା ଘୋଷଣା କଲା।
୧୯୫୧ – କୋରିଆ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଚୀନ୍ ସୈନ୍ୟମାନେ ସିଓଲକୁ କବଜା କରିଥିଲେ।
୧୯୬୨ – ଆମେରିକାର ନ୍ୟୁୟର୍କ ସହରରେ ପ୍ରଥମ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ (ମାନବହୀନ) ସବୱେ ଟ୍ରେନ୍ ଚାଲିଥିଲା।
୧୯୭୨ – ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଅପରାଧ ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ଫୋରେନସିକ୍ ବିଜ୍ଞାନ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଉଦଘାଟନ ହୋଇଥିଲା।
୧୯୯୦ – ପାକିସ୍ତାନରେ ଦୁଇଟି ଟ୍ରେନ୍ ଧକ୍କାରେ ପ୍ରାୟ ୪୦୦ ଲୋକ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ ଏବଂ ୫୪୭ ଜଣ ଆହତ ହୋଇଥିଲେ।
୨୦୦୪ – ଭାରତର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଜାଫର ଉଲ୍ଲା ଖାନ ଜମାଲିଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଇସଲାମାବାଦରେ ଆଲୋଚନା ହୋଇଥିଲା।
୨୦୦୮ – ଆମେରିକା ଶ୍ରୀଲଙ୍କାକୁ ସାମରିକ ଉପକରଣ ଏବଂ ସେବା ଯୋଗାଣ ବନ୍ଦ କରିଦେଲା।
୨୦୦୯ – ପିପୁଲ୍ସ ଡେମୋକ୍ରାଟିକ୍ ପାର୍ଟି ୟୁପିଏ ସହିତ ସମ୍ପର୍କ ଭାଙ୍ଗିଲା।
୨୦୧୦ – ଭାରତୀୟ ଷ୍ଟକ୍ ଏକ୍ସଚେଞ୍ଜ ବୋର୍ଡର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ୍ରମେ, ଷ୍ଟକ୍ ଏକ୍ସଚେଞ୍ଜଗୁଡ଼ିକର ଖୋଲିବା ସମୟକୁ ଗୋଟିଏ ଘଣ୍ଟା ପୂର୍ବରୁ ସକାଳ ୯ଟାକୁ ଘୁଞ୍ଚାଇ ଦିଆଯାଇଥିଲା।