ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୧୩/୦୫: କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ସୁନା ଓ ରୁପା ଆମଦାନୀ ଉପରେ ଶୁଳ୍କ ବଢ଼ାଇଛନ୍ତି। ପୂର୍ବରୁ ଥିବା ୬% ଶୁଳ୍କ ୧୫% କୁ ବଢ଼ିଛି। ଏଥିରେ ୧୦% ମୂଳ କଷ୍ଟମ୍ସ ଡ୍ୟୁଟି (Basic Customs Duty) ଏବଂ ୫% Agriculture Infrastructure and Development Cess (AIDC) ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ ମେ ୧୩, ୨୦୨୬ ଠାରୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଛି।
ସୁନା ଆମଦାନୀ ବୃଦ୍ଧି ଯୋଗୁଁ ବାଣିଜ୍ୟ କ୍ଷତି (Trade Deficit) ଓ ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ସଞ୍ଚୟ ଉପରେ ଚାପ ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛନ୍ତି କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର।
୨୦୨୫-୨୬ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରେ ସୁନା ଆମଦାନୀ ପ୍ରାୟ $୭୨ ବିଲିୟନ ପାର କରିଥିଲା। ଇରାନ-ଇସ୍ରାଏଲ ସଂଘର୍ଷ, ତୈଳ ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ଏବଂ ରୁପିୟା ମୂଲ୍ୟ ହ୍ରାସ ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ ଏହି ପଦକ୍ଷେପ। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ମଧ୍ୟ ଲୋକଙ୍କୁ ଏକ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଅନାବଶ୍ୟକ ସୁନା କ୍ରୟ ଏଡ଼ାଇବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ।
ସୁନା ଓ ରୁପା ଉପରେ ଶୁଳ୍କ ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ ସୁନା ଓ ରୁପା ମୂଲ୍ୟ ବଢ଼ିପାରେ। ଆମଦାନୀ କମିପାରେ, କିନ୍ତୁ ଚୋରାଚାଲାଣ ବଢ଼ିପାରେ। ୨୦୨୪ରେ ଶୁଳ୍କ କମାଯିବା ପରେ ଏହା କମିଥିଲା। ଜୁଏଲରୀ ଷ୍ଟକ୍ ଓ ବ୍ୟବସାୟ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିପାରେ।
ଚୋରାଚାଲାଣ ରୋକିବା ପାଇଁ ୨୦୨୪ରେ ଶୁଳ୍କ ୧୫% ରୁ ୬% କୁ କମାଯାଇଥିଲା। ବଜେଟ୍ ୨୦୨୬ରେ ମଧ୍ୟ ଏହା ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ରହିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଏହି ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଛି।