ବିପଦରେ ଶିଶୁ ! ୨୩୦ କୋଟି ପିଲା ବାୟୁ ପ୍ରଦୂଷଣର ଶିକାର, ୧୫୦ କୋଟି ଗ୍ରୀଷ୍ମ ପ୍ରବାହରେ ପ୍ରଭାବିତ: ୟୁନିସେଫ୍ ରିପୋର୍ଟ
ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ପିଲାଙ୍କ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଶତ୍ରୁ, ସଙ୍କଟରେ ଭାରତୀୟ ଶିଶୁ
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୧୭/୦୬: ୟୁନିସେଫ୍ (UNICEF) ର ନୂତନ ରିପୋର୍ଟ “Children’s Climate Risk Report 2026” ଅନୁସାରେ, ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତ ପିଲା ୨୩୦ କୋଟି ବାୟୁ ପ୍ରଦୂଷଣର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି। ଏହା ସହିତ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ପ୍ରବାହରେ ୧୫୦ କୋଟି ଏବଂ ମରୁଡ଼ିରେ ୧୮୦ କୋଟି ପିଲା ପ୍ରଭାବିତ ହେଉଛନ୍ତି। ଏହି ରିପୋର୍ଟ ଜୁନ୍ ୧୬, ୨୦୨୬ ରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି।
୧୨୦ କୋଟି ପିଲା ଅତ୍ୟଧିକ ଉଷ୍ଣତା (extreme heat) ରେ ରହୁଛନ୍ତି। ଏହା ପିଲାଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ଶିକ୍ଷା ଓ ଜୀବନକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଛି। ୨୦୫୦ ସୁଦ୍ଧା ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତ ପିଲା ଏହାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବେ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି।
୧୮୦ କୋଟି ପିଲା ମରୁଡ଼ିରେ ପ୍ରଭାବିତ। ଏହା ଖାଦ୍ୟ ନିରାପତ୍ତା, ପୁଷ୍ଟିହୀନତା ଓ ଜୀବିକାକୁ ବିପଦଗ୍ରସ୍ତ କରୁଛି। ୨୩୦ କୋଟି ପିଲା ଅସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକର ବାୟୁରେ ରହୁଛନ୍ତି। ଏହା ପିଲାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ଅଟେ (ବିଶେଷକରି ୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ପିଲାଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ)।
ପ୍ରାୟ ୧୧୦ କୋଟି ପିଲା କେବଳ ଗୋଟିଏ ନୁହେଁ, ଅନ୍ତତଃ ତିନୋଟି ଆବର୍ତ୍ତକ ଜଳବାୟୁ ବିପଦ (overlapping hazards) ର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି। ଏହି ବିପଦଗୁଡ଼ିକ ପିଲାଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ (ଶ୍ୱାସକଷ୍ଟ, ପୁଷ୍ଟିହୀନତା, ମାନସିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ), ଶିକ୍ଷା (ସ୍କୁଲ ବନ୍ଦ) ଓ ସାମାନ୍ୟ ଜୀବନକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଛି।
ଉନ୍ନତ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଏହାର ପ୍ରଭାବରୁ ମୁକ୍ତ ନୁହନ୍ତି, ଯେପରି ଇଟାଲୀରେ ଲକ୍ଷାଧିକ ପିଲା ଏଥିରେ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି। ସେଠାରେ ମରୁଡ଼ିରେ ବେଶୀ ପ୍ରଭାବିତ ହେଉଛନ୍ତି। ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରଭାବିତ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି ଆଫ୍ରିକାର ସାହେଲ୍ ଅଞ୍ଚଳ, ବାଂଲାଦେଶ, ମିଆଁମାର୍, ପାକିସ୍ତାନ ଇତ୍ୟାଦି। ଭାରତରେ ମଧ୍ୟ ଲକ୍ଷାଧିକ ପିଲା ଏହି ବିପଦରେ ଅଛନ୍ତି।
ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ଏହି ଘଟଣାଗୁଡ଼ିକ ଅଧିକ ତୀବ୍ର ହେଉଛି। ପିଲାଙ୍କ ଶରୀର ପ୍ରାପ୍ତବୟସ୍କଙ୍କ ଠାରୁ ଅଧିକ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ। ତେଣୁ ଏହା ଖାଦ୍ୟ, ପାଣି, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବା ଓ ଶିକ୍ଷା ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଉଛି।
ଏଥିରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ହେଲେ, ଫସିଲ୍ ଇନ୍ଧନ ହ୍ରାସ ଓ ନବୀକରଣଯୋଗ୍ୟ ଶକ୍ତି ପ୍ରତି ପରିବର୍ତ୍ତନ। ପିଲା-କେନ୍ଦ୍ରିକ ଗ୍ରହଣୀୟତା (adaptation) ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଜବୁତ କରିବା। ସ୍କୁଲ୍ ଓ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସେବାକୁ ଜଳବାୟୁ-ପ୍ରତିରୋଧୀ କରିବାକୁ ୟୁନିସେଫ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛି। ତୁରନ୍ତ ଏଥିପ୍ରତି ଦୃଷ୍ଟି ନ ଦେଲେ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ପିଲାଙ୍କ ଭବିଷ୍ୟତ ବିପଦରେ ପଡ଼ିବ।